 |  | ||
 |
|
|
pRAWA PACJENTA - ŚwiatOrganizacja Narodów Zjednoczonych Do drugiej wojny światowej uznawanie praw człowieka było wyłącznie sprawą poszczególnych państw. Każde państwo decydowało, czy i jakie prawa człowieka będzie uznawać, promować i chronić. Początki praw człowieka są ściśle związane z utworzeniem Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ). Dopiero wtedy idea kompleksowej ochrony praw człowieka została powszechnie zaakceptowana i podjęto kroki, by przekształcić ją w uniwersalną normę prawa międzynarodowego. Dla urzeczywistnienia kwestii społecznych związanych z ochroną zdrowia, ONZ zajmuje się m.in. likwidacją praktyk dyskryminacyjnych poprzez powszechnie poszanowanie oraz przestrzeganie praw człowieka i podstawowych wolności, popieraniem szczególnych form opieki zdrowotnej nad kobietą, dziećmi, osobami niepełnosprawnymi i ludźmi dotkniętymi szczególnymi chorobami. Wśród organów ONZ problematyką społeczną w omawianym zakresie zajmują się trojakiego rodzaju instytucje: ECOSOC (Rada Gospodarczo-Społeczna) i ciała pomocnicze - komisje regionalne, wiele komisji funkcjonalnych np. Komisja Praw Człowieka, Komisja Praw Kobiet, Komisja ds. Narkotyków oraz komitety doradcze, a także odpowiednie departamenty Sekretariatu ONZ; agencje specjalne, fundusze i programy ONZ jak np. Fundusz NZ Pomocy Dzieciom (UNICEF); organizacje wyspecjalizowane ONZ (w istocie samodzielne, jednak powiązane z ECOSOC umowami o współpracy) np. Międzynarodowa Organizacja Pracy (MOP), Organizacja NZ do spraw Oświaty, Nauki i Kultury (UNESCO), Światowa Organizacja Zdrowia (WHO). WHO Główną rolę w programowaniu międzynarodowej działalności w zakresie ochrony zdrowia odgrywa wyspecjalizowana agencja ONZ - Światowa Organizacja Zdrowia. Podstawowym Celem jej działań jest “osiągnięcie przez wszystkie ludy możliwie najwyższego poziomu zdrowia” (art. 1 Konstytucji WHO)  PRZECZYTAJ Koncepcje działania WHO znajdują wyraz przede wszystkim w wieloletnich programach uchwalanych przez plenarny organ tej agencji tj. Światowe Zgromadzenie Zdrowia. Zakres tematyczny tych programów obejmuje m.in. zagadnienia: organizacji społecznych służb zdrowia, opieki zdrowotnej nad matką i dzieckiem, zapobiegania i zwalczania chorób (działań epidemiologicznych, szczepień ochronnych), produkcji leków, środków zapobiegawczych i diagnostycznych, warunków środowiskowych, rozwoju badań biomedycznych, kształcenia kadr medycznych. W trakcie konferencji w Amsterdamie (1994r.) przyjęto model Deklaracji praw pacjenta, w którym zdefiniowano termin “pacjent“ oraz wskazano potencjalny uniwersalny katalog praw pacjenta. PRZECZYTAJW 1996 r. w Ljublianie WHO na zorganizowanym spotkaniu “Reformowanie ochrony zdrowia w Europie“ podsumowało swoje dotychczasowe osiągnięcia w tym zakresie. Zwrócono m.in. uwagę na regionalizację zainteresowań prawami pacjenta. Efektem końcowym spotkania było przyjęcie Karty z Ljubliany w sprawie reformowanie opieki zdrowotnej. Karta skupia się wokół fundamentalnej zasady, że opieka zdrowotna powinna przede wszystkim prowadzić do lepszego zdrowia i jakości życia ludzi, z uwzględnieniem takich wartości, jak: godność ludzka, równość, solidarność i etyka zawodowa. PRZECZYTAJ W 1998 roku WHO przyjęła Światową deklarację zdrowia - Zdrowie dla wszystkich XXI wieku. Podkreślono w niej, iż jednym z podstawowych praw każdej istoty ludzkiej jest “posiadanie najwyższego możliwego do uzyskania stanu zdrowia“, w tym celu wymaga to uznania “wartości i godności każdej osoby, równe prawa, jednakowe obowiązki oraz współudział wszystkich w odpowiedzialności za zdrowie. UNESCO UNESCO w 1984r. po raz pierwszy włączyło się w działalność w zakresie ochrony praw człowieka przed niepożądanymi skutkami postępu w nauce i technologii. 1985 - I sympozjum międzynarodowe w Barcelonie, podczas którego wypracowano “Wnioski i zalecenia“, uznając w nich za priorytet “krytyczne rozważenie wszelkich apeli o ograniczenie badań, zwłaszcza gdy badanie takie bezpośrednio przeczyłoby prawom człowieka, oraz określenie wpływu na prawa człowieka, najnowszych badań nad manipulacją genetyczną i sztuczną prokreacją.“ 1987 - II sympozjum międzynarodowe w Barcelonie - wskazano na kolejne problemy budzące wzrastajace zainteresowanie publiczne: wpływ przymusowych lub dobrowolnych badań na prawa człowieka, wpływ macierzyństwa zastępczego na prawa kobiet i prawa dziecka, potencjalny wpływ rozwijającego się przemysłu biotechnologicznego na prawa człowieka. 1991 - międzynarodowe spotkanie w Moskwie - w sprawie bioetyki i społecznych konsekwencji badań biomedycznych. Wyróżniono następujące grupy problemów: informowanie pacjenta, świadoma zgoda pacjenta, transplantacje, bioetyka a prawo oraz społeczna instytucjonalizacja działalności bioetycznej. PRZECZYTAJ1994- Triest - Okrągły stół zwołany przez Międzynarodowy Instytut Badań nad Prawami Człowieka oraz Międzynarodowe Centrum Badań Bioetycznych. W dokumencie końcowym podkreślono, iż bioetyka jest wielodyscyplinarną refleksją o życiu i zdrowiu i powinna opierać na uniwersalnych zasadach poszanowania praw człowieka. ILO (MOP) - Międzynarodowa Organizacja Pracy Działalność MOP na rzecz ochrony praw człowieka jest jednym z zasadniczych celów tej organizacji. Jednym z zagadnień tematycznych konwencji i zaleceń opracowywanych przez MOP jest ochrona życia i zdrowia pracowników. Rekomendacja nr 69 z 1944r. dotycząca opieki medycznej, proponuje zagwarantowanie prawa do opieki zdrowotnej dla całej społeczności, określenie rodzaju i zakresu świadczeń zdrowotnych w poszczególnych państwach oraz uwzględnianie znaczenia relacji między lekarzem a chorym. Zasadnicze znaczenie ma konwencja nr 102 z 1956r., w której zawarto najbardziej znaczące i modelowe rozwiązania legislacyjne w zakresie zabezpieczenia socjalnego, w tym opieki zdrowotnej. Ustaliła ona minimalny zakres świadczeń medycznych oraz możliwość wprowadzania czasowych ograniczeń w zakresie przyjętych zobowiązań dla krajów, “których sytuacja ekonomiczna i infrastruktura medyczna są niewystarczająco rozwinięte.“ źródło: D.Karkowska “Prawa pacjenta”, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa 2004. |
© Copyright 2008 | Strona nie jest finansowana ze środków przemysłu farmaceutycznego ani ze środków pochodzących z budżetu państwa.
Strona internetowa jest dofinansowana ze środków UE w ramach programu Leonardo da Vinci.
